YKS OBP (Ortaöğretim Başarı Puanı) Hesaplama

YKS (Yükseköğretim Kurumları Sınavı) yerleştirme puanınız, ham puanınıza ek olarak OBP (Ortaöğretim Başarı Puanı) ile hesaplanır. OBP, lise not ortalamanızdan türetilen bir puandır ve yerleştirme puanınıza önemli bir katkı sağlar. Bu rehberde OBP’nin ne olduğunu, nasıl hesaplandığını, formülü, maksimum değerleri ve YKS’de nasıl kullanıldığını açıklıyoruz.

OBP Nedir?

Ortaöğretim Başarı Puanı (OBP), lise 9, 10, 11 ve 12. sınıflarda aldığınız ders notlarının ortalamasından elde edilen ve 100–500 arası ölçeklenmiş puandır. YKS’de sınav ham puanınıza eklenerek yerleştirme puanı oluşturulur. OBP yüksek olan öğrenciler aynı ham puanda daha yüksek yerleştirme puanı alır; bu da sıralamada öne geçmelerini sağlar.

OBP Nasıl Hesaplanır?

OBP hesaplaması şu adımlarla yapılır:

1. Lise diploma notu: 9–12. sınıf ders notlarının (100’lük veya 5’lik sistemde) ağırlıklı ortalaması alınır. Ders saati veya kredi ağırlığı kullanılır; yani önemli dersler ortalamaya daha fazla etki eder.
2. 100–500 ölçeğe dönüştürme: Diploma notu 100 üzerinden ise şu formül uygulanır: OBP = (Diploma Notu / 100) × 500. Yani 80 ortalama → 400 OBP, 90 ortalama → 450 OBP.
3. 5’lik sistemde: Önce 100’lük sisteme çevrilir (örn. 5=100, 4=80, 3=60), sonra yukarıdaki formül uygulanır.

OBP Formülü (Özet)

Diploma notunuz 100 üzerindeyse:

OBP = (Diploma Notu ÷ 100) × 500

Örnek: Diploma notu 85 → OBP = (85/100) × 500 = 425

Yerleştirme puanına eklenirken OBP’nin belirli bir katsayı ile (genelde 0.12) çarpıldığı unutulmamalıdır; yani ham puan + (OBP × katsayı) şeklinde işlem yapılır. Detaylı katsayılar ÖSYM kılavuzunda yer alır.

Maksimum ve Minimum OBP

OBP 100–500 arasındadır. 50’nin altındaki diploma notları 50 kabul edilir (yani minimum OBP 250). 100 diploma notu için maksimum OBP 500’dür. Ek puan (alanında okuyan, meslek lisesi vb.) uygulanan öğrenciler için OBP ek katsayı ile artırılabilir; bu durumlar ÖSYM kılavuzunda açıklanır.

OBP’nin YKS Yerleştirme Puanına Etkisi

Yerleştirme puanı = Ham puan + (OBP × katsayı). Katsayı genelde 0.12 civarındadır. Yani 400 OBP’li bir öğrenci yaklaşık 48 puan ek alır; 500 OBP’li öğrenci 60 puan ek alır. Bu fark, özellikle rekabetçi bölümlerde sıralamayı önemli ölçüde etkileyebilir. Bu nedenle lisede not ortalamasına dikkat etmek YKS’de avantaj sağlar.

OBP İpuçları

• 9–12 ortalaması önemli: Sadece 12. sınıf değil; tüm yılların notları OBP’ye dahildir. Erken sınıflarda düşük not almak sonradan telafi etmeyi zorlaştırır.
• Lise ortalamanızı hesaplayın: Lise hesaplama aracımız ile diploma notunuza yaklaşık bir tahmin yapabilirsiniz.
• ÖSYM verisi: Kesin OBP’nizi ÖSYM, lise diplomanızdaki bilgilerle hesaplar. Bizim araçlar tahmini değerler üretir.