Üniversitede “sınıf geçme” lisedekinden farklıdır; dönem bazlı kredi sistemi ve harf notları kullanılır. Bu rehberde başarı notu tanımı, CC ve DD farkı, koşullu geçme, devamsızlık, bütünleme sınavı ve yaz okulu hakkında genel bilgileri bulacaksınız. Önemli: Kurallar üniversiteden üniversiteye, hatta bölümden bölüme değişebilir; kesin bilgi için mutlaka kendi yönetmeliğinizi kontrol edin.
Başarı Notu ve Geçme Şartları
Üniversitelerde her dersin başarı notu harf olarak (AA–FF) verilir. Başarılı sayılan notlar genelde AA, BA, BB, CB ve CC’dir. CC (2.00, 70–74 puan) asgari geçme notu olarak kabul edilir; bu notu aldığınızda dersi başarıyla geçmiş sayılırsınız. Başarısız notlar FD ve FF’dir; bu dersleri tekrar almanız gerekir.
Koşullu geçer notlar DC ve DD’dir. Birçok üniversitede genel ortalamanız belirli bir değerin (örn. 2.00) üzerindeyse bu notlar geçer sayılır; ortalamanız düşükse dersi tekrar almanız gerekir. Bu kural “ortalama şartı” veya “koşullu geçme” olarak anılır.
CC ve DD Farkı
| Not | 4'lük | 100'lük (yaklaşık) | Durum |
|---|---|---|---|
| CC | 2.00 | 70–74 | Doğrudan geçer |
| DC | 1.50 | 65–69 | Koşullu geçer (ortalama şartı) |
| DD | 1.00 | 60–64 | Koşullu geçer (ortalama şartı) |
| FD | 0.50 | 50–59 | Başarısız, tekrar gerekli |
| FF | 0.00 | 0–49 | Başarısız, tekrar gerekli |
CC aldığınızda ortalamanıza bakılmaksızın dersi geçmiş sayılırsınız. DC veya DD aldığınızda ise genel ortalamanız 2.00 ve üzerindeyse (bazı üniversitelerde farklı eşik vardır) geçersiniz; değilse o dersi tekrar alırsınız. Bazı üniversitelerde DC ve DD hiç geçer sayılmaz; yani ortalamanız ne olursa olsun tekrar almanız gerekir. Bu nedenle yönetmeliğinizi okumak çok önemlidir.
Koşullu Geçme (Ortalama Şartı)
Ortalama şartı: Genel ortalamanız (GANO) belirli bir değerin (genellikle 2.00) üzerindeyse DC ve DD notları geçer sayılır. Örneğin 4 dersten DC/DD aldınız ama genel ortalamanız 2.10 ise, bu dersler geçer kabul edilebilir. Ortalamanız 1.85 ise bu dersleri tekrar almanız gerekir.
Bu kuralın amacı, birkaç derste zayıf kalan ama genel olarak başarılı olan öğrencileri korumaktır. Ancak her üniversitede aynı uygulama yoktur; bazıları bu kuralı hiç uygulamaz.
Devamsızlık
Üniversitelerde derslere devam zorunludur. Teorik derslerde genelde %70, uygulama/laboratuvar derslerinde %80 devam şartı vardır. Bu şartı karşılamayan öğrenciler o dersten başarısız sayılır; sınava giremez veya girdiği sınav geçersiz sayılır. Devamsızlık başarı notundan bağımsızdır; yani 90 alsanız bile devam etmediyseniz FF alırsınız. Bu nedenle devam takibini ciddiye almak gerekir.
Bütünleme Sınavı
Vize ve final döneminde başarısız olan öğrenciler için birçok üniversitede bütünleme (make-up) sınavı açılır. Bütünlemeye girebilme şartları üniversiteye göre değişir: Bazılarında tüm başarısız öğrenciler girebilir, bazılarında belirli şartlar (örn. devamsızlık sınırı aşılmamış olmalı) aranır. Bütünlemede alınan not, final notunun yerine geçer; genelde tek bir sınavla (vize+final ortalaması yerine) değerlendirme yapılır. Detaylar yönetmelikte yazar.
Yaz Okulu
Yaz okulunda başarısız olduğunuz dersleri tekrar alabilir veya (izin varsa) yeni ders alabilirsiniz. Yaz okulunda alınan dersler genel ortalamaya dahil edilir. FF aldığınız bir dersi yaz okulunda alıp geçerseniz, üniversiteye göre eski not silinip yenisi geçer veya her iki not da transkriptte kalır ama ortalamaya sadece en son not dahil edilir. Yaz okulu ücreti ve açılan dersler her yıl değişebilir; öğrenci işlerinden bilgi alın.
Mezuniyet İçin Ortalama Şartı
Birçok bölümde mezuniyet için genel ortalamanın belirli bir değerin (genellikle 2.00) üzerinde olması gerekir. FF aldığınız tüm dersleri geçmeniz ve aynı zamanda genel ortalamanızın 2.00 ve üzeri olması gerekir. Ortalamanız 1.95 ise birkaç dersten yüksek not alarak veya yaz okulunda ders alarak ortalamayı yükseltmeniz gerekebilir. Bu şartı karşılamayan öğrenciler mezun olamaz; ek dönem veya ders alma imkanı üniversiteye göre değişir.
Üniversiteler Arası Farklar
Önemli uyarı: Yukarıdaki bilgiler genel niteliktedir. Her üniversitenin lisans/öğretim yönetmeliği farklıdır. CC-DD geçme kuralı, bütünleme şartları, devamsızlık oranları ve yaz okulu kuralları kurumdan kuruma değişir. Kesin bilgi için:
- Kendi üniversitenizin öğrenci işleri veya kayıt bürosuna danışın.
- Lisans/öğretim yönetmeliğini ve sınav yönetmeliğini okuyun.
- Bölümünüzün uygulama esaslarını kontrol edin.
Sorumluluk Reddi: Bu araç genel hesaplama sağlar; okul/üniversite yönetmelikleri farklı olabilir. Geçme notu, koşullu geçme, devamsızlık ve bütünleme kuralları üniversiteye göre değişir. Kesin bilgi için kendi kurumunuzun yönetmeliğini kontrol edin.